Trí Tuệ Nhân Tạo Sẽ Đi Đến Đâu Trong Tương Lai?

Trí Tuệ Nhân Tạo Sẽ Đi Đến Đâu Trong Tương Lai?

Trí tuệ nhân tạo hay trí thông minh nhân tạo (Artificial intelligence  – viết tắt là AI) là một ngành thuộc lĩnh vực khoa học máy tính (Computer science). Là trí tuệ do con người lập trình tạo nên với mục tiêu giúp máy tính có thể tự động hóa các hành vi thông minh như con người hoặc thậm chí là hơn con người.

Trí tuệ nhân tạo khác với việc lập trình logic trong các ngôn ngữ lập trình là ở việc ứng dụng các hệ thống học máy (machine learning) để mô phỏng trí tuệ của con người trong các xử lý mà con người làm tốt hơn máy tính.

Trí tuệ nhân tạo xuất hiện từ bao giờ?

Trong những năm 1940 - 1950, một số ít các nhà khoa học từ nhiều lĩnh vực khác nhau đã bắt đầu thảo luận về khả năng tạo ra một bộ não nhân tạo. Khi khả năng tiếp cận với máy tính kỹ thuật số vào giữa những năm 50, một số nhà khoa học nhận ra một cách bản năng rằng một cỗ máy có thể thao tác các con số cũng có thể thao tác các biểu tượng và việc thao tác các biểu tượng cũng có thể là bản chất của suy nghĩ con người. Đây là một cách tiếp cận mới để tạo ra máy tư duy. Lĩnh vực nghiên cứu trí tuệ nhân tạo được thành lập như một ngành học vào năm 1956. Vào thời điểm đó các ngôn ngữ máy tính cấp cao như FORTRAN, LISP, hoặc COBOL đã được phát minh. 

Lịch sử phát triển

Từ 1956-1974 là những năm tháng hoàng kim đối với nghành AI khi bước những bước chân đầu tiên và đạt được những thành công lớn như :

- Năm 1972: Robot hình người thông minh đầu tiên được chế tạo tại Nhật Bản được đặt tên là WABOT-1...

Nhưng sau đó các nhà nguyên cứu đã gặp khó khăn khi AI đã phải hứng chịu nhiều chỉ trích và thất bại về tài chính vì sức mạnh máy tính hạn chế, không có đủ bộ nhớ hoặc tốc độ xử lý. 

Sau một khoảng thời gian dài đến những năm 1993 lĩnh vực AI, hiện đã có tuổi đời hơn nửa thế kỷ, cuối cùng đã đạt được một số mục tiêu. Nó bắt đầu được sử dụng thành công trongcác ngành sử dụng công nghệ.

Những thành công của AI từ năm 1990 đến nay

Vào ngày 11 tháng 5 năm 1997, Deep Blue trở thành hệ thống chơi cờ máy tính đầu tiên đánh bại đương kim vô địch cờ vua thế giới, Garry Kasparov. Siêu máy tính là một phiên bản chuyên biệt của khung do IBM sản xuất, và có khả năng xử lý gấp đôi số lần di chuyển mỗi giây so với trong trận đấu đầu tiên (trận đấu mà Deep Blue đã thua), được báo cáo là 200.000.000 bước di chuyển mỗi giây. 

Hay Năm 2015, Deepmind Technology cùng với AlphaGo đã chiến thắng đại kỳ thủ cờ vây Lee Sedol với tỷ số 4-1. DeepMind đã sử dụng công nghệ mạng lưới thần kinh - mô phỏng mạng nơ ron thần kinh của não người cho AlphaGo. AlphaGo tự học chơi cờ vây bằng cách phân tích hàng ngàn hàng vạn nước đi của người chơi trước. Sau đó, kết hợp với công nghệ học tăng cường (reinforcement learning), nó tự chơi cờ với chính bản thân mình để đẩy trình độ của mình lên các đẳng cấp cao hơn.

Năm 2005, một robot Stanford đoạt DARPA Grand Challenge bằng lái xe độc lập cho 131 dặm dọc theo một đường mòn sa mạc unrehearsed.

Các nhà nghiên cứu AI bắt đầu phát triển và sử dụng các công cụ toán học phức tạp hơn những gì họ có trong quá khứ. AI đã giải quyết được nhiều vấn đề cho các nhà nghiên cứu trong các lĩnh vực như toán học , kinh tế học. Các thuật toán ban đầu được phát triển bởi các nhà nghiên cứu AI bắt đầu xuất hiện như một phần của các hệ thống lớn hơn. AI đã giải quyết rất nhiều vấn đề rất khó và các giải pháp của chúng tỏ ra hữu ích trong ngành công nghệ, chẳng hạn như khai thác dữ liệu , robot công nghiệp , hậu cần, nhận dạng giọng nói , phần mềm ngân hàng, chẩn đoán y tế và công cụ tìm kiếm của Google

Từ đó đến nay AI đã liên tục đạt được những bước đột phá lớn. Giờ đây AI đã phát triển đến một mức độ vượt trội. Khái niệm học sâu, dữ liệu lớn và khoa học dữ liệu hiện đang có xu hướng bùng nổ. AI đang dần tác động lên mọi khía cạnh của đời sống con người nhờ có sự phát triển mạnh của học máy, học sâu và học tăng cường.

Một số ứng dụng của AI:

  • Tư vấn kỹ thuật số
  • Theo dõi sức khỏe 
  • Tìm kiếm khách hàng trung tâm. ...
  • Nhắm mục tiêu khách hàng tiềm năng và cải thiện quy trình bán hàng. ...

Xu hướng phát triển chính trong tương lai

Internet AI

Hiểu đơn giản, đây là việc tích hợp AI vào các ứng dụng trên internet để thay đổi cách thức cung cấp thông tin cho mọi người. Ví dụ thành công điển hình là Google, các thông tin trên internet được Google lấy về và sử dụng các thuật toán AI để phân tích, phân loại, xếp hạng và cung cấp ngược lại cho chính những người sử dụng internet qua một giao diện tìm kiếm được cá nhân hóa, đồng thời cung cấp thông tin cần thiết nhất.

Hàng loạt các công ty khác cũng ứng dụng AI vào sản phẩm của mình và gần như không có một công ty hàng đầu nào trụ vững được trên thị trường internet mà không ứng dụng AI. Có thể kể tới Facebook, Amazon, Netflix, Uber…tại Mỹ; Tencent, Baidu, Alibaba, JD… ở Trung Quốc; Rakuten ở Nhật, Yandex ở Nga.

Business AI (kinh doanh AI)

Đây là xu hướng sử dụng các kĩ thuật trí tuệ nhân tạo để đưa ra các quyết định mua bán, đầu tư, cho vay. Làn sóng này là một trong những hướng được ứng dụng AI sớm và được đầu tư nhiều.

Trên thị trường chứng khoán, máy tính được dùng để cập nhật tức thời các thông tin tài chính, kinh tế, chính trị, xã hội có khả năng ảnh hưởng tới giá các loại cổ phiếu từ nhiều nguồn khác nhau cùng lúc. Lượng thông tin lớn, liên tục và yêu cầu phản ứng nhanh giữa các đối thủ, khiến AI xuất hiện như lời giải cấp thiết. Hàng trăm nghìn thông tin chỉ trong tích tắc được phân tích và chuyển hóa thành quyết định mua – bán tự động.

Ví dụ: với lĩnh vực ngân hàng, thay vì dựa vào hồ sơ tài chính của các cá nhân và lịch sử tín dụng của họ để áp vào các luật định sẵn (gọi là score cards) để đánh giá khả năng tín dụng, các doanh nghiệp công nghệ sử dụng AI hiện đại phân tích những dữ liệu từ các tương tác viễn thông, dữ liệu trên mạng xã hội và đặc biệt là dữ liệu sản sinh từ thiết bị di động của họ. Smart Finance ở Trung Quốc là một ví dụ, công ty này không sử dụng các thông tin tài chính truyền thống mà tự tổ chức những bộ câu hỏi dành cho người muốn vay vốn. Sau đó họ đo đạc các thông tin như tốc độ trả lời từng câu hỏi và lượng pin điện thoại, phân bổ lượng pin cho các phần mềm khác nhau trên điện thoại của mỗi người ra sao từ đó đưa ra quyết định cho vay.

Perception AI (Nhận thức AI)

Phức tạp hơn, đây là xu hướng mô phỏng giác quan chính của con người. Từ năm 2015, các hệ thống AI ứng dụng Deep Learning đã vượt qua khả năng của con người trong việc nghe và nhìn. Đó là cơ sở để chế tạo ra các cỗ máy tự lái, tự chuyên chở hành khách và hàng hoá mà không cần có tài xế.

Trong một thí nghiệm của công ty Baidu (Trung Quốc) vào năm 2015, họ mời một đám đông chừng 30 người vào một căn phòng, cùng nhau ngồi nghe các đoạn hội thoại và cùng thống nhất nội dung. Kết quả, con người bình thường chỉ nghe được với độ chính xác gần 94% trong khi máy tính đã đạt mức 95%. Mặc dù khả năng suy luận bằng ngôn ngữ là thứ máy tính còn chưa vượt qua được con người, nhưng tới tháng 11/2018 Google đã công bố rằng đã phát triển hệ thống có khả năng trả lời câu hỏi tốt hơn các chuyên gia trong nhiều lĩnh vực (độ chính xác là 87% so với 85%).

Autonomous AI 

Đây là làn sóng của AI đang được mong đợi ở tương lai. Hiện tại nhật bản đang xây dựng xã hội 5.0 đây có thể là bước đột phá lớn của trí tuệ nhân tạo.

Autonomous AI có thể tạm hiểu là các nỗ lực dùng AI để thay thế hoàn toàn con người trong các tác vụ khác nhau của xã hội, những tác vụ mà trước đây không thể thay thế được. Ví dụ như xe tự lái của Uber, hay Waymo của Google. Tham vọng của Uber là trở thành công ty taxi không những không sở hữu một chiếc xe nào mà còn không sở hữu người lái xe nào. Thực tế, những chiếc xe tải không người lái của họ đã chạy ra đường cách đây vài năm, chuyển thành công mấy chục nghìn lon bia từ nơi này sang nơi khác.

Lời kết

Trên thực tế, với tốc độ phát triển nhanh vượt bậc của AI, người ta cũng đặt ra nhiều dấu hỏi cũng như băn khoăn về những gì AI có thể làm, AI có thể đi được bao xa, đâu là giới hạn của nó, đạo đức của AI là gì? Câu trả lời cho vấn đề này chưa ai nói trước được nhưng không thể phủ nhận AI đã giúp ích và làm nên diện mạo mới của công nghệ hôm nay và tương lai.

Ngày nay, các công ty như Google, Facebook, IBM và Amazon đang làm việc với AI và tạo ra các thiết bị tuyệt vời. Tương lai của Trí tuệ nhân tạo đang đầy cảm hứng và sẽ đi kèm với trí tuệ cao. Đây cũng là một ngành rất hấp dẫn và mở ra rất nhiều cơ hội đối các kỹ sư công nghệ thông tin.